Opgravingen Romeins legerkamp op voormalig vliegkamp bijna klaar

Het archeologisch onderzoek op voormalig Marinevliegkamp Valkenburg in Katwijk is zo goed als afgerond. Eind 2020 werden hier de resten van een groot Romeins legerkamp gevonden. Als kers op de taart werd recent nog een stuk Mediterraan hout gevonden, waarvan men vermoedt dat dat afkomstig is van een Romeins schip.

Het was al jaren bekend dat in en om Valkenburg het Romeinse leger aanwezig is geweest. De Romeinse soldaten kwamen hier in de eerste eeuw na Christus, tijdens veldtochten tegen Friezen en Britten. Uit die tijd dateert het fort Praetorium Agrippinae, dat in de jaren ’40 in het centrum van Valkenburg is opgegraven en geschikt was voor een paar honderd soldaten.

Jaarringen
Ook in de bodem van het vroegere vliegveld liggen resten die het Romeinse leger heeft achtergelaten. In 2020 vonden de archeologen hier de sporen van een groot legerkamp van bijna 20 hectare groot en waar een legioen van 5.000 man ondergebracht was.

Uit onderzoek naar de jaarringen van de bij de aanleg gebruikte bomen is duidelijk geworden dat het kamp in het jaar 40 is aangelegd. Het is een van de grootste Romeinse militaire bouwwerken die ooit in Nederland is gevonden.

Caligula
Archeologen denken dat de pas ontdekte castra voor Caligula’s veldtochten in 39-40 is gebouwd en bemand, staat in de nieuwbrief die over het archeologisch project is verschenen. Er heeft een heel (of een groot gedeelte van een) legioen van 5.000 man gelegen.

Op ruwe manier wereld-geschiedenis binnengesleept
Deze troepenmacht was misschien bedoeld om naar Engeland over te steken, misschien om tegen de Friezen op te trekken, misschien allebei. Dat wordt duidelijk als meer bekend wordt over de precieze datering van het kamp, en mogelijk ook over de eenheid die daar gelegerd was.

Eén ding is duidelijk: in de jaren 40 n. Chr. zijn Zuid-Holland en Valkenburg op nogal ruwe manier de wereldgeschiedenis binnengesleept, stellen de archeologen. Het grote legerkamp van Valkenburg was het duidelijkste en dreigendste teken van de macht van het Romeinse keizerrijk. De ontdekking ervan is een van de belangrijkste archeologische verrassingen van deze tijd.

Enthousiast
Wethouder Jacco Knape, sinds zeven jaar in Katwijk, met Economie, Onderwijs, Duurzaamheid en Cultuur/Erfgoed in zijn portefeuille. ‘Toen ik hier aantrad, had ik alleen wat algemene kennis over de geschiedenis van de gemeente’ kijkt hij terug. ‘Ik wist wel iets over de Romeinen, en wat ze hier hadden gedaan. Dat kon je ook op verschillende plekken zien. Maar de gemeentelijk archeoloog, de historische vereniging en niet te vergeten voormalig burgemeester Jos Wienen brachten me al snel beter op de hoogte van de rijkdom van de bodem hier. Sindsdien ben er heel enthousiast voor geworden’.