Wie bepaalt jouw keuzes? Rijnsburgse schrijver J.C. Raaf onderzoekt grenzen van AI in techno-thriller

Wat als technologie je zo goed kent dat je niet meer merkt dat je wordt gestuurd? In de techno-thriller COLIBRI – Wat als vrijheid geen keuze meer is? belandt de lezer in 2047, wanneer kunstmatige intelligentie en het menselijk brein steeds nauwer met elkaar verbonden zijn. Toch ligt de centrale vraag van het boek opvallend dicht bij het heden: hoeveel van onze keuzes maken we eigenlijk nog zelf?

voorspellen

Het verhaal speelt zich grotendeels af in 2047. Veel ontwikkelingen waarop het verhaal voortbouwt zijn vandaag al zichtbaar. AI-systemen worden steeds beter in het analyseren en voorspellen van menselijk gedrag, neurotechnologie ontwikkelt zich snel en algoritmes bepalen een steeds groter deel van de informatie die mensen dagelijks te zien krijgen.

In COLIBRI krijgt Arthur Korpman kort na zijn geboorte tijdens een levensreddende hersenoperatie een experimenteel neuraal implantaat. Het doel is medisch: zijn hersenactiviteit monitoren en afwijkingen vroegtijdig herkennen.

Twintig jaar later ontdekt Arthur dat de kunstmatige intelligentie die met het implantaat verbonden is mogelijk veel meer heeft gedaan dan alleen observeren. Sommige keuzes in zijn leven lijken achteraf bijna té logisch en steeds vaker vraagt hij zich af: helpt de technologie hem, of stuurt zij hem ongemerkt een bepaalde richting op?

Wat begint als een persoonlijke zoektocht groeit uit tot een internationale thriller over kunstmatige intelligentie, neurotechnologie, macht en vrije wil.

Bewustwording

Voor Raaf gaat COLIBRI uiteindelijk niet alleen over een futuristisch implantaat. ‘Het gaat mij vooral om de invloed die technologie nu al op ons dagelijks leven heeft’, zegt hij. ‘We zijn meer met elkaar verbonden dan ooit, maar ik vraag me af of we daardoor ook werkelijk dichter bij elkaar zijn gekomen. Technologie hoeft ons niet te dwingen. Het hoeft ons alleen maar zo goed te begrijpen dat we vanzelf de richting kiezen die het ons aanbiedt.’Juist dat bewustzijn wil hij met zijn boek vergroten.

‘Mijn belangrijkste doel is niet om zoveel mogelijk boeken te verkopen. Natuurlijk hoop ik dat mensen het lezen, maar belangrijker vind ik wat er daarna gebeurt. Als iemand het boek dichtslaat en zich afvraagt waarom hij bepaalde berichten ziet, hoeveel invloed een algoritme op hem heeft, of gewoon zijn telefoon eens weglegt om echt met iemand te praten, dan heeft COLIBRI voor mij iets bereikt.’

Voor de technologische fundamenten achter het verhaal sprak Ravensbergen onder anderen met Vint Cerf, mede-ontwerper van TCP/IP en een van de grondleggers van het moderne internet, en professor Jaap van den Herik, pionier op het gebied van kunstmatige intelligentie.

Voor Raaf draait het verhaal niet om de vraag of technologie goed of slecht is. ‘Technologie kan levens redden en mensen dichter bij elkaar brengen. Maar wat gebeurt er wanneer gemak verandert in afhankelijkheid en beïnvloeding zo subtiel wordt dat we haar niet meer herkennen? Misschien moeten we ons niet alleen afvragen hoe intelligent onze technologie kan worden, maar vooral hoeveel van onze menselijkheid we willen behouden.’

Het boek kost 19.99 euro en is verkrijgbaar via de online bestelplatforms. Het boek is beschikbaar in het Nederlands en Engels. 

Over de auteur

J.C. Raaf is het pseudoniem van de Rijnsburgse schrijver en grafisch vormgever Jac Ravensbergen. Vanuit zijn fascinatie voor technologie, kunstmatige intelligentie, bewustzijn en menselijk gedrag schreef hij COLIBRI als thriller én als aanleiding voor een breder gesprek over de invloed van technologie op ons dagelijks leven.